سن هاي آبي بزرگ (giant water bug )
اين سن آبزي يکي از بزرگترين حشرات در آمريکا و کانادا است. اين سن حدود 5/1 اينچ(8/3 سانتي متر) طول دارد. بعضي از گونه ها نيز اندازه اي بيشتر از چهار اينچ(10 سانتي متر) دارند. دليل اينکه اغلب اين حشره زير نور در خيابان ها و يا دالان هاي نوراني چرخ مي زنند سواليست که بيشتر در مورد حشرات مورد سوال قرار ميگرد. معمولا اينها با سوسک ها يا سوسک هاي حمام(سوسريها) اشتباه ميشوند. نامهاي متفاوتي نيز بر روي اين حشرات گذاشته ميشود، از جمله گزنده بدبو که به دليل اين است که آنها مي توانند گاز بدبويي را از خود آزاد نمايند و نيز نام سن چراغ برقي که به دليل جذب شدن به طرف نور است.
محل سکونت
جريان آبهاي شيرين و تالاب ها را همراه با سبزيهاي آبي ترجيح مي دهند. سن هاي آبزي بزرگ بر روي آب به آرامي حرکت مي کنند. آنها معمولا گياهاني که در سطح قرار گرفته اند را به نوعي ميقاپند و لوله تنفسي کوتاه خود را خارج از آب ميگيرند تا زمانيکه مي خواهند براي شکار صبر کنند. آنها مي توانند با پاهاي جلويي قدرتمند خود ديگر سنها و حتي ماهيهاي خيلي کوچک و قورباغه ها را شکار کنند.
آنها خرطوم تيز خود را در شکار فرو کرده و آنزيم هاي پنهانشان را که بافت هاي بدن را حل مي کند به آن وارد مي کنند، بدين سان مي توانند حاصل که مايعي است را بمکنند.
مدت زندگي
اين حشرات مي توانند يکسال يا بيشتر زندگي کنند.
نوع تغذيه
غذاي لاروها بي مهره گان کوچک است، در صورتيکه بالغ ها مي توانند جانوران کوچک را شکار نمايند که شامل حشرات و بي مهره هاي آبزي ميشود. آنها همچنين مي توانند مهره داراني مثل بچه قورباغه ها، سالاماندر ها و ماهيهاي کوچک را صيد نمايند. سن هاي آبزي بزرگ بوسيله پاهاي جلويي خود شکار را صيد کرده و اندام دهاني مکنده خود را در بدن شکار فرو مي برند و از آن تغذيه مي کنند.
تعدادي از سن هاي آبزي بزرگ در باغ وحش نگهداري ميشوند تا غذايي براي جيرجيرکها باشند.
شکارچيان کمين گر
سن هاي آبزي بزرگ شکارچيان کمين گر هستند، به دروغ بي حرکت مي مانند و براي شکار خود صبر مي کنند. شکارچيان اين سن هاي آبزي، پرندگان، ماهيها و ديگر شکارچيان آبزي هستند.
وقتي بي حرکت مي نشينند شبيه به يک برگ مرده هستند. اين حرکت و نيز مخفي شدن آنها سبب مي شود که پتانسيل يک شکارچي را داشته باشند.
به هر حال، اين بهترين دفاعي است که مي تواند آنها را در هنگام خطر پنهان نموده و رهايي بخشد.
سن هاي آبي بالغ مي توانند شکارهاي بزرگتر از خود را بوسيله پنجه هاي پاهاي جلويي بگيرند و با تزريق مواد شيميايي به بدن شکارشان از آن استفاده ميکنند. اين آنزيم ها درون شکار چرخيده و آنرا به مايع تبديل مي نمايد و در اين زمان سن مي تواند اين مايع را بمکد.
مشخصه هاي شناسايي
اين سن ها داراي قطعات دهاني زننده مکنده هستند و يک خرطوم کوتاه نوک تيز در زير سرشان قرار گرفته است. از ديگر مشخصات تميز دهنده اين سنها اين است که بالها در انتهاي شکم همپوشاني داشته و همديگر را مي پوشانند که اين همپوشاني به صورت يک طرح x مانند است. ديگر اينکه، پاهاي غير معمول و اندازه خاص آن از ديگر ويژگيهاي تشخيص دهنده اين سن ها است.
سن هاي آبزي بزرگ در سراسر آمريکاي شمالي و کانادا هرکجا که آب راکد يا آب رونده ملايمي در جريان باشد، يافت ميشوند. اين سن ها در تمام سال فعالند اما معمولا بيشتر اواخر تابستان و اوايل پائيز يافت ميشوند. در اين زمان از سال حشرات بالغ قسمتهاي کم عمق برکه ها را ترک ميکنند و براي پيدا کردن غذا به عمق بيشتر مي روند، جاييکه در سرتاسر زمستان در زير يخ درياچه ميتوانند فعاليت نمايند.
اگرچه اين سنها واقعا خطرناک نيستند، اما مي توانند بوي نامطبوعي از خود منتشر کنند. شخصي توضيح ميداد که اين بو بسيار رنج آور است و براي حدود دو هفته باقي خواهد ماند. اگر شما خواستيد اين حشره را با دست لمس کنيد مي بايست بسيار دقت نمائيد.
شته ي معمولي گندم = شته سمي گندم :
(Schizoaphis graminum= Toxoptera graminum , Aphididae )
خسارت بصورت نقاط بي رنگ روي برگ ، پيچيدگي و لوله اي شدن برگها ، علائم در پاييز و زمستان بصورت لکه هايي با گياهان مرده ظاهر مي شود.
در ذرت لکه هاي قرمز رنگ در محل تغذيه ديده مي شود .
تغذيه از شيره دانه هاي تازه تشکيل شده باعث پوکي و چروکيدگي آنها مي گردد.
بيشترين فعاليت در اواخر زمستان و اوايل بهار (زمان پنجه زني ) است.
زمستان به صورت تخم روي غلات و علفهاي هرز گندميان ، در شرايط معتدل به صور مختلف رشدي.
داراي دياپوز اختياري است.
ناقل ويروس موزائيک کوتولگي ذرت و ويروس زردي جو مي باشد.
محل ترجيحي فعاليت لابلاي برگها و غلاف مي باشدو تا زمان شديد نشدن خسارت خود را نشان نمي دهد.
کنترل: سموم امولسيون با دوام.
گوشخیزک معمولی (Forficula auricularia , Forficulidae , Eearwigs )
از گل بویژه پرچم ها و گلبرگ و برگ گیاهان مختلف تغذیه می کند.
آثار تغذیه روی چغندر ، شلغم و هویج بصورت مشبک دیده می شود.
زمستان به صورت تخم یا حشره کامل درون خاک سپری می شود.
کنترل:
1- بهترین راه برای کنترل پخش سمومی مانند کارباریل بصورت گرد یا دانه در مسیرهای حرکت آنها می باشد.
2- استفاده از تله های گلدانی ( پرکردن گلدان از کاه و قرار دادن وارونه آن روی تکه چوب )
3- استفاده از تله های پناهگاهی مثل نی یا شیلنگ.
سوسك كلرادو يا سوسك برگخوار سيب زميني
سوسك كلرادو يا سوسك برگخوار سيب زميني
http://pnu-club.com/imported/2009/11/961.jpg
Colorado potato beetle
معرفي آفت
اين آفت بومي كشور آمريكا مي باشد و سالهاقبل در شيب شرقي سلسله جبال راكي Rocky روي گياه بومي buffalo-fur با نام علميSolanum rostratum زندگي مي كرده است. ولي از سال 1859 به بعد كه زراعت سيب زميني در آمريكا رواج يافت آفت سيب زميني گرديد و سوسك تمايلي به تغذيه و تخمريزي رويگياه هرز ميزبان نشان نداد. در سال 1877 همراه با غده هاي آلوده به اروپا آورده شد. سپس در سال 1922 در شهر بردو فرانسه حالت طغياني به خود گرفت و بعد از چندين سال قسمتهاي زيادي از اروپاي مركزي و شرق اروپا را مورد تهاجم قرار داد. در ايران سوسك كلرادو براي اولين بار در شهرستان ارديبل در سال 1363 گزارش گرديد. در آن سال زراعتهاي سيب زميني درسطح 9 هزار هكتار سمپاشي شد.سوسك كلرادو طالب آب وهواي معتدل و زمستان سرد است. حرارت بالاتر از 5/11 درجه سانتي گراد براي نشو ونماي سوسك مؤثر شناخته شده است. تخم در حرارت كمتر از 12 درجه سانتيگراد تفريخ نميشود و حرارت بالاتر از 35 درجه سانتي گراد تخم و لاروها را مي كشد و سوسكها برايفرار از گرما به داخل خاك پناهنده مي شوند. اين آفت علاوه بر سيب زميني روي گوجه فرنگي، بادمجان، توتون، فلفل فرنگي و عده زيادی از گياهان هرز مي تواند تغذيه كند.
زيست شناسي زمستان را به صورت حشره كامل درداخل خاك و در اعماق مختلف آن سپري مي كند. در اوايل بهار كه حرارت خاك در بسترسوسك به حدود 12 درجه سانتي گراد رسيد از محلهاي زمستان گذران خارج و شروع به فعاليت مي كند. در شهرستان اردبيل خروج سوسكهاي زمستانه معمولاً از اواخر فروردين تا اوايل ارديبهشت ماه مي باشد. سوسكها در ابتداي خروج 3-2 روز در سطح خاك استراحت كرده سپس در هواي گرم و آفتابي شروع به فعاليت و پرواز مي كنند. حشرات كامل بعد ازيك تغذيه كافي از جوانه ها و برگها كه معمولاً چند روز طول مي كشد در ساعات گرم وآفتابي روز به جفت گيري پرداخته،سپس حشره ماده تخمهاي خود را در دستجات 80-20 تائيدر سطح زيرين برگها قرار مي دهد. يك سوسك زمستانه ممكن است تا 2400 عدد نيز تخم بگذارد. تخمها در حرارت 25-20 درجه سانتي گراد طي 6-4 روز و در حرارت پائين تر طي 3-2 هفته تفريخ مي شوند و در حرارت بالاتر از 35 درجه خشك شده و نازا مي شوند. اين حشره داراي 4 سن لاروي است و تا ابتداي شفيره شدن 4 نوبت پوست عوض مي كند. دورة لاروي حدود 15 روز طول كشيده و سپس لارو در داخل خاك در گهوارة گلي و در عمق 10-3سانتي متري تبديل به شفيره مي شود. شفيرگي حدود 20 روز به طول مي انجامد. نسل اول اين آفت حدود 45 روز به طول مي انجامد. در اردبيل سوسكهاي نسل اول از دهة اول تيرماه به بعد از شفيره خارج و در ساعات گرم روز به تدريج در خاك ديده مي شوند. قسمت عمده اي از جمعيت سوسكهاي نسل اول به زير خاك رفته و در عمق 25-10 سانتي متري يابيشتر، دورة استراحت دراز مدت 3-1 ساله را مي گذرانند. اما عده اي نيز به دورةاستراحت نرفته و در سطح زراعت باقي مانده، جفت گيري و تخم ريزي مي نمايند و نسل دوم آفت را مي سازند. طرز تغذيه و رشد و نمو افراد نسل دوم مشابه با نسل اول آفت ميباشد و حشرات كامل در اواخر تابستان و اوايل پائيز به دياپوز رفته و همان گونه زمستان را در درون خاك سپري مي كنند. اين آفت در ديگر نقاط دنيا 4-1 نسل در سال دارد.
کنترل زراعي:
در شهرستانهاي اردبيل در سالهائيكه قيمت محصول ارزان و هزينه هاي زراعي برابر قيمت فروش محصول است سيب زميني درمزرعه رها شده و يا با دقت جمع آوري نمي گردند. بقاياي غده هاي سيب زميني در بهارآينده جوانه زده و سبز مي شود و چنانچه قبل از تخم ريزي سوسكها، كنده و معدوم نگردد، كانون نشو و نماي آفت مي شود. اما در سالهائي كه قيمت سيب زميني گران است كشاورز به منظور سود زراعي بيشتر تا چند سال پي در پي در يك زمين، سيب زميني ميكارد و چون گياه سودآورتر ديگري هم از سيب زميني در منطقه وجود ندارد تناوب زراعي رعايت نمي شود. در نتيجه خسارت آفات بالا مي رود. بنابراين جمع آوري و حذف بقاياي آلوده و تناوب زراعي در امر مبارزه بسيار مهم مي باشد برداشت بعد ازدگردیسی حشرات ( برداشت دير )اجرای عملیات قرنطینه ای
دشمنان طبيعي:
قارچ Beaveria bassiand دشمن لارو، شفيره و حشره كامل سن شكارگر Rhinocoris punctiventris از خانوادة Reduviidae شكارچي حشرة كامل بالتوري Chrysopa Carnea (Chrysopidae). لارو آن از تخم تغذيه مي كند
كنترل شيميا يي: 1 -فوزالن(زولون) EC 35% و 2 لیتر در هکتار 2- اندوسولفان(تیودان) EC35% و 2- 1لیتر درهکتار3- تیودیکارب(لاروین) DF 80% یک کیلوگرم در هکتار